Γιατί οι ΗΠΑ θέλουν τη Γροιλανδία;
Υπάρχουν και εκδοχές πέραν της στρατιωτικής και γεωλογικής εκμετάλλευσης
Μια από τις πρώτες δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ όταν ανέλαβε την προεδρία των ΗΠΑ τον Ιανουάριο 2025 ήταν ότι θα έπαιρναν τη Γροιλανδία. Η αρχική έκπληξη καταλάγιασε και τελικά ξεχάστηκε ως άλλη μια παραξενιά του γενικώς αλλοπρόσαλλου Ντόναλντ, μέχρι ένα χρόνο αργότερα, που ξαναέθεσε το ζήτημα, αυτή τη φορά πιο επιτακτικά.
Γιατί οι ΗΠΑ θέλουν τη Γροιλανδία; Σύμφωνα με τα περισσότερα άρθρα των μέσων ενημέρωσης, ίσως γιατί έχει στρατηγική θέση κοντά στη Ρωσία, ίσως γιατί έχει πολύτιμα γεωλογικά κοιτάσματα, ίσως γιατί είναι καλή βάση για εκμετάλλευση κοιτασμάτων στην Αρκτική, ίσως συνδυασμός όλων αυτών.
Κάποιοι όμως έχουν άλλη άποψη: Οι ΗΠΑ θέλουν τη Γροιλανδία λόγω κλιματικής αλλαγής. Ένα από τα παλαιότερα τέτοια άρθρα για το 2026 δημοσιεύθηκε στους New York Times στις 8 Ιανουαρίου. Να πώς ξεκινάει:
Η Γροιλανδία θερμαίνεται πολύ γρηγορότερα από τον παγκόσμιο μέσο όρο, και το εκτενές παγοκάλυμμά της μειώνεται εδώ και δεκαετίες.
Ως προς τον πρώτο απ’ αυτούς τους δύο ισχυρισμούς, ότι θερμαίνεται πολύ γρηγορότερα από τον παγκόσμιο μέσο όρο, δεν μου κάνει καμιά εντύπωση. Αν πιστέψουμε τα μέσα ενημέρωσης, όλες οι περιοχές του πλανήτη θερμαίνονται γρηγορότερα απ’ όλες τις άλλες, και συγκεκριμένα:
Ευρώπη, Ανταρκτική, Καναδάς: Δύο φορές γρηγορότερα
ΗΠΑ: 60% γρηγορότερα
Αρκτική: Τέσσερις φορές γρηγορότερα
Ασία, Αφρική, Αυστραλία, Νότια Αμερική, Μεξικό: Δεν αναφέρεται το νούμερο, πάντως είναι γρηγορότερα
Για τις πηγές μπορείτε να δείτε ένα παλαιότερο άρθρο μου:
Αφού όλες οι περιοχές θερμαίνονται γρηγορότερα απ’ όλες τις άλλες, λογικό είναι το ίδιο να συμβαίνει και με τη Γροιλανδία.
Ως προς το παγοκάλυμμα της Γροιλανδίας, δεν γνωρίζω το θέμα, αλλά είμαι σίγουρος πως αν το έψαχνα θα έβλεπα εικόνα παρόμοια με αυτή των πάγων της Αρκτικής, που είναι σταθεροί εδώ και 19 χρόνια. Άρα μάλλον δεν μειώνεται το παγοκάλυμμα επί δεκαετίες, όπως ισχυρίζεται το άρθρο, αφού τις τελευταίες δύο είναι περίπου σταθερό.
Είναι αλήθεια ότι οι πάγοι της Αρκτικής μειώθηκαν πολύ από το 1996 ως το 2007, και λογικό είναι να έχουν ανοίξει καινούργιοι πιθανοί θαλάσσιοι δρόμοι. Αυτό δεν είναι ούτε παράδοξο ούτε πρωτόγνωρο. Και το 1800 είχαν μειωθεί οι πάγοι, και είχε συζητηθεί, όπως και σήμερα, το πώς αυτό θα επηρέαζε το εμπόριο. Τελικά αυτή η συζήτηση δεν είχε βγάλει πουθενά, όπως και η σημερινή συζήτηση δεν είναι σίγουρο ότι θα βγάλει κάπου.
Η Γροιλανδία είναι ελεύθερη από πάγους από το 2013 (http://news.bbc.co.uk/2/hi/science/nature/7139797.stm), απλά ξέχασαν να το πουν στη Γροιλανδία, η οποία επιμένει στο ίδιο μοτίβο παγοκάλυψης όπως πάντα (https://polarportal.dk/en/greenland/surface-conditions/, δείτε το διάγραμμα στο Large Version of Latest Graph). Εν τω μεταξύ η Μινεσότα πάγωσε στο -51οC, η λίμνη Μπάλατον στην Ουγγαρία έγινε απέραντο παγοδρόμιο και η Ρωσία κατασκευάζει όλο και περισσότερα πυρηνικά παγοθραυστικά. Αυτή είναι η πραγματικότητα, αλλά, αν δεν συμφωνεί με την προπαγάνδα, τόσο το χειρότερο για την πραγματικότητα. Ζήτω η επιστήμη του 21ου αιώνα!